A música tradicional galega será protagonista durante os próximos meses no Campus Industrial de Ferrol, que acollerá dous obradoiros gratuítos destinados a promover o coñecemento e a transmisión do patrimonio cultural de Galicia.
As actividades desenvolveranse na Sala Multiusos do Centro Cultural Universitario e forman parte do programa «Laboratorio de Patrimonio Material e Inmaterial Galego», impulsado pola Área de Cultura da Universidade da Coruña (UDC).
A iniciativa combina a aprendizaxe de técnicas artesanais coa práctica musical, ofrecendo ás persoas participantes a posibilidade de achegarse a dúas manifestacións características da tradición galega: a construción de instrumentos de percusión e o canto popular.
O primeiro encontro celebrarase este martes, 3 de novembro, e estará dedicado á elaboración dun pandeiro cadrado tradicional. A segunda actividade terá lugar o 1 de decembro e centrarase no canto acompañado de percusión de man.
Ambas as propostas están abertas tanto á comunidade universitaria como a calquera persoa interesada en coñecer e practicar estas expresións culturais.
Un obradoiro para aprender a construír un pandeiro cadrado tradicional
A primeira actividade, titulada «Construción dun pandeiro cadrado», desenvolverase este martes, 3 de novembro, entre as 16:00 e as 20:00 horas. Durante as catro horas de duración, as persoas participantes aprenderán a elaborar o seu propio pandeiro cadrado tradicional de pel, un instrumento de percusión vinculado á música popular galega.
A sesión permitirá coñecer de maneira práctica o proceso de construción deste instrumento, achegándose ás técnicas artesanais empregadas na súa elaboración. O obradoiro estará impartido por Xosé Maceda, músico, docente e artesán cunha ampla traxectoria no ámbito da música tradicional.
Maceda está vinculado a formacións como Quempallou e iniciou a súa actividade artesanal en 2008, especializándose na construción de instrumentos de percusión tradicionais galegos.
Na actualidade, dedica boa parte do seu traballo á elaboración de pandeiros cadrados e á reprodución de modelos antigos, contribuíndo á recuperación e conservación das características destes instrumentos.
A súa participación permitirá que as persoas asistentes coñezan o proceso artesanal da man dun profesional que combina a experiencia musical co estudo e a fabricación de instrumentos tradicionais.
O canto tradicional e a percusión de man protagonizarán a segunda actividade
A segunda proposta celebrarase o martes 1 de decembro, entre as 17:00 e as 18:30 horas, baixo o título «Achegamento ao canto tradicional acompañado con percusión de man». Nesta ocasión, o obxectivo será introducir as persoas participantes no repertorio vocal da tradición oral galega mediante unha experiencia práctica que combinará o canto coa utilización de instrumentos de percusión.
A actividade permitirá descubrir diferentes posibilidades de acompañamento rítmico empregadas na música tradicional, prestando especial atención á relación entre a voz e a percusión de man.
Para participar, será necesario levar algún instrumento ou obxecto que poida utilizarse como elemento de percusión. Entre as opcións propostas pola organización figuran a pandeireta, as cunchas, unha botella de anís ou mesmo tres culleres, exemplos da variedade de recursos que poden empregarse para acompañar o canto popular.
O obradoiro estará dirixido por Carmen López Fernández, intérprete, docente e investigadora especializada na música de tradición oral galega. A súa experiencia permitirá achegar ás persoas asistentes coñecementos relacionados co repertorio tradicional e coa súa interpretación, nunha sesión pensada para favorecer a participación activa.
A UDC aposta pola conservación do patrimonio cultural galego
Os dous obradoiros forman parte do Laboratorio de Patrimonio Material e Inmaterial Galego, un programa promovido pola Área de Cultura da Universidade da Coruña.
A iniciativa busca contribuír ao coñecemento, á conservación e á transmisión dos saberes tradicionais, incorporando actividades nas que as persoas participantes poidan aprender directamente de profesionais vinculados á cultura popular.
A construción de instrumentos musicais e a interpretación do canto tradicional representan dúas dimensións complementarias deste patrimonio. Por unha banda, a elaboración artesanal permite manter vivos coñecementos relacionados cos materiais, as técnicas e as características dos instrumentos tradicionais. Pola outra, a práctica do canto favorece a transmisión dun repertorio musical que forma parte da memoria colectiva e da cultura oral galega.
A combinación destas dúas actividades ofrece unha aproximación ao patrimonio cultural desde a experiencia directa, máis alá do seu coñecemento exclusivamente teórico.
Coa celebración destes obradoiros, o Campus Industrial de Ferrol amplía tamén a súa programación cultural e abre os seus espazos á participación de persoas alleas á comunidade universitaria.
Actividades gratuítas con inscrición previa e prazas limitadas
Os dous obradoiros celebraranse na Sala Multiusos do Centro Cultural Universitario do Campus Industrial de Ferrol e serán completamente gratuítos. A participación está aberta ao alumnado, ao profesorado e ao persoal da Universidade da Coruña, así como ao público xeral interesado na música e na cultura tradicional galega. As prazas son limitadas e adxudicaranse por rigorosa orde de inscrición, polo que as persoas interesadas deberán ter en conta a dispoñibilidade existente en cada actividade.
O primeiro obradoiro, dedicado á construción do pandeiro cadrado, celebrarase o martes 3 de novembro, de 16:00 a 20:00 horas, mentres que o segundo, centrado no canto tradicional con percusión de man, terá lugar o martes 1 de decembro, de 17:00 a 18:30 horas.
Para solicitar información sobre as actividades e o proceso de inscrición, a organización facilita o correo electrónico cultura.ferrol@udc.es e o teléfono 881 01 36 97.
Con estas propostas, a Universidade da Coruña continúa achegando ao Campus Industrial de Ferrol actividades culturais que favorecen a participación cidadá e a transmisión dos coñecementos vinculados á tradición galega.
