A Podoloxía universitaria botou a andar en Ferrol hai máis dun cuarto de século e este venres volveu reunir a algunhas das persoas que fixeron posible aquel inicio, xunto coas novas xeracións de profesionais. O Salón de Actos do Hospital Naval acolleu a conmemoración dos 25 anos da primeira promoción de titulados e tituladas en Podoloxía pola Universidade da Coruña (UDC) e dos 26 anos de funcionamento da súa Clínica Universitaria.
A celebración, organizada pola Facultade de Enfermaría e Podoloxía do Campus Industrial de Ferrol con motivo do Día Internacional da Podoloxía, permitiu repasar a evolución dunha titulación que iniciou a súa primeira promoción en 1998 e que desde entón mantén unha estreita vinculación coa atención sanitaria e coa formación práctica do alumnado.
Baixo o lema ‘25 anos de vocación, docencia e servizo á sociedade’, e dentro do XII Outubro UDC Saudable, a xornada reuniu representantes institucionais, profesorado, estudantes, profesionais e pacientes.
Máis alá da conmemoración, o encontro serviu tamén para poñer sobre a mesa un dos principais desafíos da profesión: consolidar a presenza da Podoloxía no sistema público de saúde.
O reto de incorporar a Podoloxía á sanidade pública
Unha das intervencións máis reivindicativas foi a do decano da Facultade de Enfermaría e Podoloxía, Pedro Gil Manso, que forma parte da primeira promoción de titulados da UDC.
Gil Manso lembrou que aqueles primeiros estudantes tiveron que demostrar que a Podoloxía merecía o seu lugar dentro da formación universitaria. Agora, segundo explicou, o desafío é diferente. “Agora vós tedes un reto distinto e máis esixente: demostrar que a podoloxía ten que estar no sistema público de saúde de xeito normalizado como o están a enfermaría, a fisioterapia ou a terapia ocupacional”, trasladou ao alumnado.
O decano tamén destacou a singularidade da Clínica Universitaria de Podoloxía de Ferrol, á que definiu como “un centro excepcional e case único no sistema universitario español”.
A súa particularidade reside en que combina a actividade docente coa asistencia gratuíta á cidadanía, desenvolvéndose ademais en instalacións pertencentes ao sistema público de saúde.
A presidenta do Colexio Oficial de Podoloxía de Galicia, Ana María Requeijo Constenla, vinculou a celebración cun momento relevante para o futuro da profesión.
Na súa intervención referiuse á decisión anunciada de incorporar profesionais da Podoloxía aos equipos de Atención Primaria do Servizo Galego de Saúde (SERGAS).
Para Requeijo, esta medida representa “un paso que supón o recoñecemento dalgo que a nosa profesión leva anos defendendo: que a podoloxía ten moito que aportar á prevención e á atención sanitaria da poboación”.
Unha clínica con 26 anos de atención gratuíta e formación
A vicerreitora do Campus de Ferrol, Igualdade e Responsabilidade Social, Ana Ares Pernas, puxo en valor a dimensión académica e social da traxectoria que se conmemoraba. “Conmemorar estas datas é recoñecer o papel fundamental que desempeñan como espazos de formación, innovación e de servizo á sociedade, deixando unha pegada duradeira na nosa comarca”, sinalou.
Ares destacou tamén que iniciativas como a Clínica Universitaria permiten demostrar a relevancia social da universidade e a súa contribución directa á contorna.
Pola súa banda, a xerenta da Área Sanitaria de Ferrol, María Fernanda López Crecente, incidiu na colaboración mantida durante estes anos entre os profesionais sanitarios e a Facultade de Enfermaría e Podoloxía.
Esta cooperación está permitindo ampliar os espazos de rotación formativa do alumnado, favorecendo que os futuros podólogos e podólogas completen os coñecementos teóricos coa experiencia asistencial.
A concelleira de Educación, Universidade e Política Lingüística, Patricia Cons Formoso, tamén participou na celebración e animou a manter o traballo conxunto entre as institucións.
Na súa intervención apostou por seguir consolidando Ferrol como referente na formación e na atención relacionada coa saúde do pé, destacando a importancia de continuar preparando profesionais e prestando servizo á cidadanía da comarca.
Un encontro entre as primeiras promocións e o alumnado actual
A xornada incluíu dúas mesas redondas que permitiron percorrer a evolución da Podoloxía universitaria desde os seus primeiros pasos ata a situación actual.
A primeira reuniu persoas directamente vinculadas á posta en marcha da titulación e da Clínica Universitaria. Participaron Nuria Esther Varela Feal, antiga responsable da Escola Universitaria de Enfermaría e Podoloxía; Julia María Janeiro Arocas, primeira coordinadora da titulación; e Francisco Alonso Tajes, primeiro coordinador da Clínica Universitaria. Tamén interviñeron María Dolores Martínez Rodríguez, integrante da primeira promoción de diplomados e diplomadas, e Pilar Pazos Casal, paciente da Clínica desde 2012 e experta en enfermidades autoinmunes.
A segunda mesa trasladou o debate ao presente e aos desafíos que afrontan tanto a formación universitaria como a atención podolóxica. Nela participaron Pedro Gil Manso; a directora do Departamento de Ciencias da Saúde da UDC, Carolina Rosende Bautista; e a directora da Clínica Universitaria, Raquel Veiga Seijo. A visión do alumnado estivo representada por Lois Vázquez Campos, presidente da Asociación Galega de Estudantes de Podoloxía (AGEP UDC), mentres que José Manuel García Romero, presidente da Asociación de Diabéticos de Ferrolterra (ADF) e paciente da Clínica desde 2017, achegou a perspectiva das persoas usuarias.
Unha placa para lembrar máis dun cuarto de século de historia
A conmemoración rematou co descubrimento dunha placa nas instalacións da Clínica Universitaria de Podoloxía, situada no Hospital Naval.
O recoñecemento deixa constancia dunha traxectoria que comezou coa posta en marcha da titulación en 1998 e da Clínica en 2000, e que continúa vinculando a Universidade da Coruña coa formación sanitaria e coa atención á poboación de Ferrolterra.
A celebración dos dous aniversarios permitiu así mirar ao pasado, recoñecer o traballo das persoas que impulsaron o proxecto e abordar os desafíos que afrontará a Podoloxía nos próximos anos, especialmente no seu encaixe dentro do sistema público de saúde.
